Anke Persoon, Verpleegkundige-np & Senioronderzoeker, V&VN, UKON/Radboudumc

Bio:

Anke Persoon is senioronderzoeker op de onderzoekslijn Verzorging en Verpleging van het UKON/Radboudumc. Als wijkverpleegkundige en geriatrieverpleegkundige heeft ze veel gewerkt met oudere mensen en dat beviel zo goed dat het wetenschappelijk onderzoek zich ook richt op de oudere mens, en met name op mensen met cognitieve problemen. Tevens is ze actief voor de beroepsvereniging V&VN, afdeling Geriatrie omdat een sterke beroepsgroep bijdraagt aan de continue verbeteren van de verpleegkundige zorg. In deze presentatie heeft ze beide petten op en vlecht ze de wetenschappelijke kennis over dementiezorg samen met de rol van verzorgenden en verpleegkundigen in die dementiezorg.

Presentatie:

Zorgen voor mensen met dementie is inspirerend en uitdagend. Lang werd gedacht dat als je maar iemand eerlijk in de ogen kijkt, liefdevolle aandacht hebt voor degene die je verzorgt en respect toont, dan ben je er wel zo’n beetje. Dit is natuurlijk de vereiste basishouding, maar levert nog geen optimale dementiezorg. Belevingsgerichte zorg en presentietheorie hebben veel goeds gebracht: aandacht voor behoeften van de individuele mens, het belang van het kennen van de mens, zijn levensgeschiedenis, hobby’s en interesses. Persoonsgerichte zorg sloot hier goed bij aan, de focus ligt nu meer op de eigen regie en de emancipatie van de persoon met dementie, en op het belang van wederkerigheid en gelijkwaardige zorgrelaties. Probleemgedrag heeft de afgelopen jaren heel veel aandacht gehad, alleen al in verband met de term: is het eigenlijk niet onbegrepen gedrag of signaalgedrag? De aandacht gaat naar het analyseren en evalueren van het vertoonde gedrag, ofwel het methodisch werken. Het inzetten van jezelf als instrument, zoals beschreven in de benaderingswijze, benadrukt dat het jezelf en de omgeving is die het probleemgedrag beïnvloedt. Hoe belangrijk het is om als team hierin (interprofessioneel) samen te werken en om leiderschap te pakken, is echter pas de afgelopen tijd duidelijk geworden. Gelukkig zie je nu een soort verdieping van deze benaderingswijze die gebaseerd op het herkennen van cognitieve problemen die het gedrag beïnvloeden. Zo is er de sensorische informatieverwerking, waarbij gekeken wordt welke van alle zintuigen een bewoner wel of juist niet inzet, wat handvatten geeft voor interventies die goed bij het gedrag passen. Focussen is een methode die ervan gaat dat gedrag ook reflexmatig kan zijn, waarbij de interventie zich richt op het juist volgen of sturen van dat gedrag. Het inzicht dat het leven uiteindelijk draait om welbevinden, in plaats van het controleren van risico’s, geeft keuzes in typen vrijheidsbeperkende maatregelen en de mate van open deuren.

Ofwel: er is veel kennis over dementiezorg beschikbaar, en de expertise van zorgmedewerkers is nodig om deze kennis in de praktijk van elke dag te integreren. Er zijn mooie (interne) scholingen, die echter maar mondjesmaat gevolgd worden (52% van zorgmedewerkers heeft nooit extra scholing in dementiezorg gehad) en relatief weinig verzorgenden volgen de specialisatie ‘Verzorgende Gerontopsychiatrie’. Het ondersteunen van zorgmedewerkers in complexe casuïstieken gebeurt, maar we ontvangen ook signalen dat dit te laat en te mager is. Een methode als video interventie training helpt bijvoorbeeld teams goed op weg. Er zijn keien van verzorgenden en verpleegkundigen die je zo aan je eigen bed wenst, velen zijn bewust en bekwaam. Maar veel kennis is nog niet bekend, niet geland en niet begrepen door zorgmedewerkers en ook niet aangeboden. Dementiezorg is een vak, het is niet alleen positieve aandacht. In deze presentatie komen de keuzes aan bod die je als verzorgende of verpleegkundige kan maken, hoe je als team hierin samenwerkt en wat de ethische issues zijn waar we met elkaar een antwoord op moeten gaan geven, bijvoorbeeld hoe we dementiezorg ook in de toekomst verantwoord kunnen bieden. En dat alles op een luchtige wijze.

  • De Stallen, Rembrandt, Theater

    Dementiezorg, in woord en daad

    Datum: 13 sep 2024Tijd: 16:00 - 16:45 CET